Owczarek niemiecki to bardzo wszechstronny i zwinny pies, który cechuje się niezwykłą wytrzymałością, sprawnością i wiernością. Przedstawicieli tej rasy bardzo często możemy spotkać w służbie policyjnej czy wojskowej. Nie oznacza to jednak, że owczarki niemieckie nie nadają się na psy rodzinne. Wręcz przeciwnie, są bardzo lojalne, opanowanie i mają dobry kontakt z dziećmi.



SPIS TREŚCI


    1. Historia rasy
    2. Pierwszy owczarek niemiecki
    3. Von Stephanitz i jego wkład w doskonaleniu rasy
    4. Pożądany pies wojskowy
    5. Wygląd, wielkość i proporcje
    6. Szlachetna sylwetka
    7. Temperament
    8. Sierść i umaszczenie
    9. Biały owczarek niemiecki
    10. Zachowanie
    11. Wszechstronność
    12. Zdrowie i pielęgnacja
    13. Potencjalne skutki zbyt szybkiego wzrostu
    14. Żywienie owczarka niemieckiego
    15. Aktywność
    16. Trening i wychowanie owczarka niemieckiego
    17. Czy owczarek niemiecki to pies dla Ciebie?
    18. Jak wybrać odpowiedniego hodowcę?
    19. Ciekawostki

 

Historia rasy

Owczarek niemiecki pochodzi z rodziny niemieckich psów pasterskich, które do końca XIX wieku różniły się od siebie w zależności od występowania na poszczególnych landach. 

W ostatnich latach XIX wieku niemiecki oficer kawalerii, kapitan Max von Stephanitz, wyznaczył sobie misję stworzenia idealnego owczarka niemieckiego. Von Stephanitz i podobnie myślący hodowcy krzyżowali różne odmiany z północnych i środkowych landów Niemiec. Chodziło im o wyhodowanie wszechstronnego psa użytkowego, na temat którego istoty i umiejętności mieli dokładne wyobrażenia. 

Owczarek niemiecki z początku XX wieku

Pierwszy owczarek niemiecki

W 1899 roku von Stephanitz brał udział w wystawie, kiedy pokazano mu psa o imieniu Hektor Linksrhein. Hektor był produktem kilku pokoleń hodowli selektywnej i całkowicie spełnił oczekiwania Von Stephanitz jako psa pracującego. Był zadowolony z siły psa i tak pochłonęła go inteligencja, lojalność i piękno, że natychmiast go kupił. Po zakupie psa zmienił jego imię na Horand von Grafrath, a von Stephanitz założył Verein für Deutsche Schäferhunde (Stowarzyszenie Owczarka Niemieckiego). Horand został uznany za pierwszego owczarka niemieckiego i był pierwszym psem dodanym do rejestru rasy stowarzyszenia.

Von Stephanitz i jego wkład w doskonaleniu rasy

Von Stephanitz jako współzałożyciel pierwszego na świecie stowarzyszenia poświęconego owczarkom niemieckim spędził 35 lat na promowaniu i doskonaleniu tej rasy. Dzisiaj wszechstronność owczarków niemieckich jest wykorzystana do wykonywania niezliczonych zadań. Łatwo zapomnieć, że rasa została pierwotnie stworzona do pracy przy owcach. Słynne teraz cechy owczarka niemieckiego - inteligencja, zwinność, szybkość, skradanie się i ogólna postawa silnego autorytetu - zostały wykute nie w akademii policyjnej, ale na pastwisku dla owiec.

Pożądany pies wojskowy

Cechy takie jak odwaga, wierność, posłuszeństwo, wytrwałość i wytrzymałość uczyniły owczarka niemieckiego popularną rasą służbową w policji i wojsku w wielu krajach na całym świecie. W czasie obu Wojen Światowych cechy te określano mianem „niemieckich cnót”. Owczarek niemiecki stał się wówczas symbolem narodowosocjalistycznej ideologii. W związku z antyniemieckim resentymentem brytyjski klub kynologiczny zmienił nazwę rasy na „Alsatian Wolf Dog“, by pozbyć się członu „niemiecki”. Skutkiem tego owczarka niemieckiego zaczęto nazywać owczarkiem alzackim. Dopiero w 1977 roku przywrócono rasie pierwotną nazwę.

Nie tylko po stronie niemieckiej, lecz także po stronie Aliantów owczarki niemieckie były pożądanymi psami wojskowymi. Zyskały wówczas złą sławę – przez służbę w obozach koncentracyjnych oraz wierną towarzyszkę samego Adolfa Hitlera – suczkę owczarka niemieckiego „Blondi”. Zachowały się liczne zdjęcia propagandowe pokazujące ich razem. Mimo ogromnych trudów ? w czasie II Wojny Światowej rasa przetrwała i ponownie wróciła do łask jako najbardziej pożądana rasa psów użytkowych na świecie, a wskutek jej transformacji na rasę rodzinną zyskała jeszcze bardziej na popularności.

Owczarek niemiecki ratujący żołnierza

Wygląd, wielkość i proporcje

Z niezwykle harmonijną i proporcjonalną sylwetką, owczarek niemiecki sprawia wrażenie silnego, dobrze zbudowanego, czujnego i pełnego życia psa. Doskonałe proporcje jego ciała odzwierciedlają jego przeznaczenie psa pracującego. Owczarek niemiecki z wysokością w kłębie między 60 a 65 cm u samców i 55 do 60 cm u suczek należy do przedstawicieli ras średnich lub dużych. Idealny przedstawiciel tej rasy wyróżnia się niezwykłym wysublimowaniem oraz szlachetnością - trudną do zdefiniowania, ale niewątpliwie obecną. Cechy charakterystyczne dla płci silnie się wyróżniają. Każdy owczarek niemiecki zależnie od swojej płci klarowanie przedstawia oznaki swej męskości lub kobiecości. 

Owczarki niemieckie charakteryzują się krzepką, muskularną i jednocześnie atletyczną sylwetką, są zwinne i szybkie, nie mają tendencji do bycia ociężałymi. Cechuje je szeroki i mocny chód, który świadczy o ich ogromnej wytrzymałości.

Szlachetna sylwetka 

Owczarka niemieckiego wyróżnia szlachetna, wyraźnie zarysowana i proporcjonalna do wielkości tułowia głowa. Głowa samca jest wyraźnie męska, suki wyraźnie kobieca. Spiczasta głowa psów tej rasy, pozostająca w harmonijnym układzie do reszty ciała, zakończona jest prostym pyskiem i czarną truflą nosową. Tuż pod pyskiem znajduje się mocny zgryz nożycowy z 42 zębami. Pionowo stojące, skierowane do przodu uszy oraz ciemne, położone nieco skośnie oczy sprawiają, że owczarek niemiecki zawsze wygląda na czujnego i skoncentrowanego. 

Temperament

Owczarek niemiecki ma wyrazistą osobowość, naznaczoną bezpośredniością i nieustraszonością, ale nie wrogością. Ekspresja, pewność siebie i pewnego rodzaju dystans sprawiają, że przedstawiciele tej rasy z rezerwą podchodzą do nowych przyjaźni. Owczarek niemiecki jest opanowany, ale kiedy okazja tego wymaga, staje się czujny i chętny do działania. Zarówno do ataku, jak i w charakterze towarzysza, psa stróżującego i przewodnika, psa pasterskiego lub opiekuna - w zależności od okoliczności.

Owczarek niemiecki nie może być nieśmiały, skrywając się za swym właścicielem lub treserem. Nie powinien też nerwowo rozglądać się z niepokojem do góry. Lękliwe zachowania i reakcje (np. chowanie ogona) na skutek dziwnych dźwięków i widoków także nie powinny cechować owczarka niemieckiego. Brak pewności w żadnym otoczeniu nie jest typowy dla tego charakteru. Ewentualne niedoskonałości w charakterze owczarka niemieckiego wskazane wyżej uznać należy za poważne wady. 

Sierść i umaszczenie

Owczarki niemiecki najczęściej występują w czarnym umaszczeniu z brązowym, czerwonym lub płowym podpaleniem. Przez długi okres standard rasy według FCI, gdzie owczarek niemiecki przedstawiany jest z numerem 166 w grupie owczarków i psów zaganiających, uznawał wyłącznie odmianę krótkowłosą. Przy czym krótka sierść powinna mocno przylegać  do ciała i być wzmacniana przez gęsty podszerstek, który miał stanowić niezawodną ochronę trudnymi warunkami atmosferycznymi - przed śniegiem, deszczem i zimnem.

Dopiero w 2008 roku długowłosy owczarek niemiecki  został zaakceptowany przez  Międzynarodową Federację Kynologiczną. Tego typu owczarki niemieckie charakteryzują się długą i miękką szatą, która nie przylega do ciała, tworząc przy uszach i łapach bujne “miotełki i spodenki”.

Biały owczarek niemiecki

Bardzo rzadko, ale jednak czasami zdarza się, iż w miocie owczarka niemieckiego wystąpi białe szczenię. Od lat 30. XX wieku białe umaszczenie uznawane jest przez Międzynarodową Federację Kynologiczną za wadę i do dzisiaj nie jest akceptowane za rodzaj tej rasy. W 1968 roku amerykański klub owczarków niemieckich “German Shepherd Club of America” również przyjął takie stanowisko. Dopiero w 2011 roku Międzynarodowa Federacja Kynologiczna z białego owczarka niemieckiego uczyniła samodzielną rasę „Berger Blanc Suisse“, czyli biały owczarek szwajcarski.

Ciekawostką jest, iż białe umaszczenie owczarka niemieckiego jest wynikiem recesywnego genu, który maskuje standardowe ciemne podpalane umaszczenie. Ten gen obecny jest u wszystkich owczarków niemieckich. 

Białe futro nie oznacza jednak, że pies jest albinosem. Zwierzęta albinosów nie posiadają melaniny, która pozwala naczyniom krwionośnym przebijać się przez skórę. To sprawia, że skóra, oczy i paznokcie wydają się różowe. Białym owczarkom niemieckim nie brakuje melaniny, po prostu mają białe futro. 

Biały owczarek niemiecki idący przez wodę

Zachowanie

Owczarek niemiecki to żywiołowy, energiczny, inteligentny, posłuszny i lojalny towarzysz. Szybko i chętnie się uczy, lubi współpracować i realizować wyznaczone mu zadania. Wymaga od właściciela zapewnienia dużej ilości ruchu i zajęcia, a także poświęcenia uwagi. Nieprawidłowo socjalizowane oraz źle wychowane owczarki niemieckie mogą stać się lękliwie, nerwowe, a nawet agresywne. Owczarki niemieckie zwykle akceptują inne zwierzęta, choć czasami zdarza się, że nie tolerują kotów - zwłaszcza jeśli nie były z nimi oswojone jako szczenię. 

Wszechstronność

Owczarek niemiecki to rasa wszechstronnie użytkowa. Choć obecnie najczęściej pełni rolę psa rodzinnego, często wykorzystywany jest także jako pies służbowy. Zarówno do pracy w wojsku i policji, jako przewodnik niewidomych czy pies stróżujący lub tropiący. Dodatkowo z uwagi na ogromny potencjał do osiągania sukcesów owczarki niemiecki możemy często zobaczyć na polu psich sportów lub planie filmowym.

Zdrowie i pielęgnacja

Owczarki niemieckie charakteryzują się zazwyczaj dobrym zdrowiem i wysoką odpornością na choroby. Doskonale radzą sobie w niskich, jak i w wysokich temperaturach oraz świetnie adaptują się do warunków klimatycznych. Pomimo ich na ogół dobrego zdrowia, rasa owczarków niemieckich ma tendencję do zapadania na niektóre schorzenia. Najczęściej spotykaną chorobą jest tzw. skręt żołądka. Jest to niebezpieczne i bolesne schorzenie, zbagatelizowane może doprowadzić do śmierci naszego pupila. Skręt żołądka związany jest ze specyficzną budową klatki piersiowej tej rasy, która może zaburzać prawidłowe ułożenie żołądka, a w wyniku częstych obrotów wokół własnej osi, zamknąć jego wypust i w ten sposób utrudniać wydalanie gazów i powodować nadmierne zbieranie płynów i pokarmu. W wyniku ich nagromadzenia dochodzi do zaburzenia krążenia krwi, a w konsekwencji do niewydolności wielonarządowej. Kolejnym schorzeniem, które może pojawić się u owczarka niemieckiego jest mielopatia zwyrodnieniowa, która objawia się stopniowym paraliżem, niestety przyczyny tej choroby są jeszcze nieznane.

W kontekście pięlęgnacji nalęzy wspomnieć, iż owczarek niemiecki ma podwójną sierść składającą się z gęstej szorstkiej i ściśle przylegającej sierści zewnętrznej z bardziej miękkim podkładem. Ich szata w celu utrzymania ładnego i zdrowego wyglądu wymaga częstego szczotkowania - najlepiej co kilka dni, zwłaszcza w okresie linienia. Owczarek niemiecki potrzebuje tylko okazjonalnej kąpieli  jedynie gdy bardzo się ubrudzi. Ważne jest, aby przycinać lub szlifować paznokcie co miesiąc - o ile nie są naturalnie starte, ponieważ zbyt długie mogą powodować ból i problemy strukturalne. 

Potencjalne skutki zbyt szybkiego wzrostu

Jako że owczarki niemieckie, podobnie jak wiele psów dużych ras, mają tendencje do problemów ze stawami, ważne jest, by przez kilka pierwszych miesięcy życia pieska, starać się zapobiegać jego zbyt intensywnemu wzrostowi. Należy pamiętać, że szczenię powinno przyjomwać specjalne karmy dla szczeniąt. Według badań oraz naukowych opracowań zachorowania na dysplazję stawu biodrowego nie mają związku wyłącznie z genetycznymi predyspozycjami, lecz także ze sposobem odżywiania.

Żywienie owczarka niemieckiego

Wysokiej jakości karma dla owczarka niemieckiego odpowiednia dla jego wieku powinna zawierać wszystkie niezbędne składniki odżywcze, których potrzebuje rasa. W zbilansowanej diecie każdego psa, niezależnie od wykonywanych przez niego zadań, nie może zabraknąć białek, substancji mineralnych i witamin, niezbędnych do jego zdrowego rozwoju.

Najważniejszym dla psów źródłem białek jest mięso, które powinno stanowić 70% pożywienia, czy to w postaci karmy suchej, przygotowanego własnoręcznie posiłku czy podawane na surowo. Pozostałe 20 do 30% diety powinny stanowić warzywa i owoce, które zaopatrują organizm psa w ważne witaminy i minerały. Zbyt duża ilość zbóż oraz cukier w jakiejkolwiek ilości zdecydowanie nie zaliczają się do odpowiedniego pożywienia dla psa. Skrawki ze stołu mogą powodować zaburzenia trawienne, więc o ile zdecydujemy się je podawać, należy czynić to rozważnie, szczególnie unikając gotowanych kości i pokarmów o wysokiej zawartości tłuszczu. Małe kawałki suchych pokarmów lub karmy mogą posłużyć jako przysmaki treningowe. 

Jeśli owczarek niemiecki spożywa wysokiej jakości pożywienie, suplementacja witamin i minerałów nie powinna być konieczna, natomiast dodanie do pokarmu niewielkiej ilości jogurtu, gotowanych warzyw lub jajek będzie mieć dobroczynny wpływ na jego zdrowie. 

Pomocny przy wyborze pożywienia dla owczarka niemieckiego może okazać nasz artykuł o tym jak wybrać karmę dla psa. Natomiast w sytuacji, gdy mamy jakiekolwiek obawy dotyczące wagi i diety swojego psa zachęcamy wówczas do konsultacji ze specjalistą weterynarzem.

Aktywność

Jako bardzo aktywna i wysportowana rasa owczarek niemiecki wymaga dużo ćwiczeń dla dobrego fizycznego i psychicznego samopoczucia. Pies, któremu brakuje ruchu, może stać się sfrustrowany i może rozwinąć niepożądane zachowania. Ze szczeniakiem owczarka niemieckiego aktywność warto rozpocząć od krótkich, codziennych spacerów.

Trening i wychowanie owczarka niemieckiego

Wczesna socjalizacja szczeniąt owczarka niemieckiego jest niezbędna dla ich prawidłowego rozwoju i funkcjonowania w społeczeństwie. Poświęcanie  czasu i odpowiedni trening umożliwią psu wyrosnąć na dobrze wychowanego dorosłego osobnika. Owczarek niemiecki jest inteligentnym towarzyszem i niezwykłym pracownikiem. Konsekwentne i pozytywne, oparte na nagrodach szkolenie przyniesie doskonałe rezultaty. 

Owczarek niemiecki leży na ziemi

Owczarek niemiecki niezwykle przywiązuje się do swojego właściciela i jest najszczęśliwszy, kiedy mieszka ze swoją rodziną. To właśnie wierność i zaufanie względem człowieka sprawia, że owczarek niemiecki jest tak uwielbianym psem rodzinnym. O ile jest dobrze wychowany i wyżyty fizycznie, to faktycznie doskonale sprawdza się jako towarzysz dla rodziny z dziećmi. Dobrze zsocjalizowany owczarek niemiecki dogada się i z małymi dziećmi, a także  z innymi zwierzętami.

Czy owczarek niemiecki to pies dla Ciebie?

Owczarek niemiecki ze względu na wysoką aktywność fizyczną nie nadaje się dla leniuszków. Właściciel powinien być aktywny, konsekwentny, zrównoważony i mieć podstawową wiedzę o psach. Psy tej rasy wymagają stosunkowo dużej aktywności oraz przestrzeni, aby wyładować bogactwo swojej energii. Na charakter każdego psa decydujący wpływ ma opiekun. Przywiązują się do swojego właściciela, tworząc bliską i silną więź. To psy bardzo energiczne, odważne, łatwo adaptujące się do nowych sytuacji i kochające zabawę. Owczarek niemiecki dobrze sprawdzi się jako pies obronny i strażnik domowego zacisza. Może mieszkać w kojcu czy w mieszkaniu, ale powinien jak najwięcej czasu spędzać z rodziną.

Owczarki niemieckie są jedną z najinteligentniejszych ras psów na świecie, mogą wykonywać prawie każdą pracę, nierzadko w bardzo trudnych warunkach. Jest wytrzymały, pracowity i posłuszny, co czyni go tak popularną rasą, predysponowaną do tak różnych zadań. Jeśli zapewnimy mu odpowiednią dawkę ruchu i zadań, to bez najmniejszego problemu odnajdzie się nawet w małym mieszkaniu.

Jak wybrać odpowiedniego hodowcę?

Przed wyborem konkretnego hodowcy, musisz wiedzieć w jakim celu chcesz nabyć swojego pupila. Zdecydowana większość hodowców owczarków niemieckich, ale także innych ras koncentruje się na określonej linii i różnych cechach u swoich zwierząt. To w jaki sposób rozwinięty jest u pieska zmysł pasterski lub pracowitość w dużym stopniu zależy właśnie od hodowli. Zapytaj hodowcy czy prowadzi hodowlę uszlachetniającą czy wydajnościową i wybierz taką, która najbardziej odpowiadać będzie Twoim przekonaniom, wartościom i wymaganiom.

Legalnie działająca i zarejestrowana hodowla owczarka niemieckiego zapewni pełną dokumentację szczeniaka. Mając takie dane będziesz w stanie zweryfikowac czy poprzednicy Twojeog pupila nie mieli np. niepożądanych cech natury psychicznej. Rasowe owczarki niemieckie będą posiadały rodowód lub metrykę z udokumentowanymi, czterema pokoleniami swoich przodków. Tylko w ten sposób upewnimy się, że dane szczeniaki na sprzedaż to faktycznie rasowe pupile, które w swoich genach nie posiadają domieszki innej rasy. 

Zakupu sczenięcia owczarka niemieckiego zachęcamy dokonywać od zrzeszonego hodowcy, który inwestuje w swoich wychowanków czas i pieniądze na opiekę zdrowotną oraz chętnie udziela wszelkich informacji. To ile kosztuje owczarek niemiecki w dużej mierze zależy od hodowli oraz jej renomy. Cena szczeniaka owczarka niemieckiego z rodowodem wacha się od ok 1200 do 3500 zł w zależności od osiągnieć wystawowych hodowli jak i rodziców.

Ciekawostki

Owczarek niemiecki na znaczku pocztowym
3 lutego 1969 r. Poczta Polska wyemitowała  znaczek pocztowy przedstawiający głowę owczarka niemieckiego o nominale 4,5 zł, w serii Rasy psów.


Wyróżniamy dwa typy owłosienia

Odmiana stockhaar jest odmianą krótkowłosą z bardzo gęstym i twardym włosem okrywowym. Odmiana langstockhaar posiada włosy dłuższe, miękkie i nieprzylegające. 

Owczarek niemiecki symbolem ideologii

Owczarek niemiecki stał się symbolem narodowosocjalistycznej ideologii w Niemczech. W związku z tym po zakończeniu II Wojny Światowej brytyjski klub kynologiczny zmienił nazwę rasy na "Alsatian Wolf Dog". Do pierwotnej nazwy powrócono dopiero w roku 1977.

Suczka Adolfa Hitlera wabiła się Blondi

Hitler dostał suczkę owczarka niemieckiego od Martina Bormanna w 1941. Hitler spędzał z nią dużo czasu i uczył psich sztuczek. Suka została otruta cyjanowodorem w nocy z 29 na 30 kwietnia 1945 roku.

W pierwszych dekadach XX wieku owczarki niemieckie wyglądały inaczej niż dzisiejsze okazy

Pierwsi hodowcy chcieli osiągać maksymalny wzrost swoich psów, dlatego rasa ewoluowała do osobników o długich łapach i kwadratowej sylwetce. Stephanitz nie był zadowolony z takiego obrotu spraw, gdyż wygląd owczarka niemieckiego odbiegał od jego wizji smukłego i zwinnego psa. Od 1922 roku owczarki były już poddawane przeglądom licencyjnym, co zaowocowało ujednoliceniem ich wyglądu.